و كوه مغربى بهترست از مشرقى براى پوشيدن مشرق آفتاب را مدتى پس مىآيند اهل ان بلد به سردى شب جانب حرارت آفتاب قوى و نيز براى منع كردن مشرقى هواى مشرق را كه بهتر است از مغربى اگرچه هر دو قريب اعتدال‌اند چرا كه مىوزد مشرقى اول روز همراه حركت آفتاب و مغربى آخر روز ؟ ؟ ؟ صد بركت او و شهر بلند سردتر است و صحيح‌تر و متوسط اصح از بلند و زمين بعضى جا كبريتى است و بعضى زفتى و بعضى شور و ريگستان و سنگستان و غيرهم پس كبريتى گرم و خشك مىكند هوا را و زمين آبناك‌تر و متعفن مىسازد و سنگستانى سخت مىكند ابدان را و هواى سرد سخت مىنمايد بدن را و قوت مىدهد و هضم جيد كند و رنگ نيكو گرداند و امراض آن زكام و نزله و صرع و فالج و رعشه و هواى گرم و سست و ضعيف مىكند و بد مىسازد و هضم را و گرانى دماغ مىآرد و حواس مكدّر گرداند و امراض آن خناق و حميات و رمد است و اما تغيرات مضاده طبيعت مانند و باد آن تعفن است كه عارض مىشود اجسام را كه در ميان زمين و آسمان است چنانچه آب در جاهاى تر متعفن شود و فاسد مىكند ارواح را و بدبو سازد اخلاط را خصوصا آن اخلاط كه در حوالى قلب است چرا كه نزديكتر بوصول هوا از ديگر اعضا است و دومى از سته ضروريه ؟ ؟ ؟ كوى و مشروب است كه اثر مىكند در بدن يا بكيفيت خود فقط مانند فلفل و نيلوفر اين را ؟ ؟ ؟ وداى صرف گويند و يا بماده فقط مانند ماء اللحم و بيضه نيمبرشت و آن را غذاى صرف نامند و يا به صورت خود فقط ازو ؟ ؟ ؟ و الخايست خوانند و يا موافق بدنست همچو فادزهر و ترياق يا مخالف مثل زهر و يا بماده و كيفيت هر دو آن را غذاى دوائى گويند مانند كاهو و سير و سيب و يا كيفيت و صورت ماسقمونيا كه گرم مىكند بحرارت خود اخراج بلغم و صفرا مىكند بخاصيت اين را دو اى ذو الخاصه نامند و يا بماده و صورت موثر است مانند ؟ ؟ ؟ نرا غذاى بالخاصة نامند و يا بماده و صورت و كيفيت هر سه مانند مغز جوز يا سير ؟ ؟ ؟ ترياق سموم است و خون مستعد براى صورت عضو ؟ ؟ ؟ جدا مىكند و گرم مىسازد و بدن را و گاهى غذا غليظ باشد مانند گوشت گاو و گاهى لطيف مانند گوشت چوزه ؟ ؟ ؟ رج و گاهى متوسط مانند گوشت يك ساله بز و هريكى ازين اقسام گاهى صالح الكيموس باشد و گاهى فاسد الكيموس و هر واحد ازينها گاهى بسيار تغذيه و گاهى قليل تغذيه باشد مثال لطيف كثير الغذا صالح الكيموس مانند ؟ ؟ ؟ ماء اللحم ؟ ؟ ؟